Dwa niezwykłe pierścienie wokół gwiazdy Fomalhaut. Rozmiar jednego zaskoczył naukowców

9 maja 2023, 08:07

Fomalhaut od lat przyciąga uwagę astronomów. Ta młoda gorąca gwiazda położona jest 25 lat świetlnych od Ziemi i widać ją jako najjaśniejszą gwiazdę konstelacji Ryba Południowa, którą w Polsce można zobaczyć jesienią nisko nad południowym horyzontem. Gwiazdę otacza wielki dysk pyłowy, ale dopiero Teleskop Webba pozwolił poznać szczegóły jego budowy i zobaczyć niezwykły wewnętrzny pierścień asteroid oraz przekonać się, jak jest olbrzymi.



Linia najwyższego napięcia (750 kV)

Linie wysokiego napięcia powodują alzheimera?

9 lutego 2009, 02:27

Osoby mieszkające w odległości poniżej 50 metrów od przesyłowych linii energetycznych wykazują podwyższone ryzyko wystąpienia choroby Alzheimera lub demencji starczej - twierdzą szwajcarscy badacze.


Wiadomo, czemu jabłka i zielona herbata są dobre dla zdrowia

14 kwietnia 2015, 10:28

Naukowcy odkryli, że polifenole z zielonej herbaty i jabłek blokują białko sygnalizacyjne - czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego (ang. vascular endothelial growth factor, VEGF) - które może uruchamiać procesy miażdżycowe i stanowi cel leków przeciwnowotworowych.


Orzechy włoskie poprawiają funkcje poznawcze

22 stycznia 2015, 11:36

Jedzenie orzechów włoskich może poprawiać wyniki uzyskiwane w testach poznawczych, w tym pamięciowych, na koncentrację uwagi i szybkość przetwarzania informacji.


ChatGPT wypada lepiej niż 99% ludzi w teście kreatywnego myślenia

6 lipca 2023, 10:06

Sztuczna inteligencja wypada w teście kreatywnego myślenia lepiej niż 99% ludzi, wynika z badania przeprowadzonego przez naukowców z University of Montana. Doktor Eric Guzik i jego zespół wykorzystali Torrance Tests of Creative Thinking (TTCT), który od dziesięcioleci używany jest do oceny kreatywnego myślenia u ludzi. Guzik wygenerował z pomocą ChatGPT 8 rozwiązań tego testu, dodatkowo dał go do rozwiązania 24 swoim studentom


Moralna obrzydliwość

27 lutego 2009, 11:09

Badacze z Uniwersytetu w Toronto zauważyli uderzające podobieństwa między wyrazami twarzy towarzyszącymi moralnemu oburzeniu i uczuciom obrzydzenia, np. na widok trucizny czy paskudnie wyglądającej rany. Jak widać, sprawy nieczyste z etycznego punktu widzenia naprawdę są odczuwane jako coś odrażającego (Science).


Ryba produkuje, drożdże odtwarzają

12 maja 2015, 13:24

Ekipa z Uniwersytetu Stanowego Oregonu odkryła, że danio pręgowany (Danio rerio) wytwarza chroniący przed ultrafioletem gadusol. Amerykanom udało się go uzyskać dzięki ekspresji odpowiednich genów u drożdży. Naukowcy podkreślają, że to otwiera drogę do produkcji gadusolu na skalę przemysłową do wykorzystania w filtrach słonecznych i w suplementach.


PACAP - peptyd, który ogranicza jedzenie

11 lutego 2015, 13:25

Podanie do centralnego jądra migdałowatego (CeA) polipeptydu aktywującego przysadkową cyklazę adenylanową (PACAP) ogranicza spożycie pokarmu i prowadzi do spadku wagi.


Wykrywacz z UJ zdalnie zbada zatopione w Bałtyku niebezpieczne substancje

26 września 2023, 11:31

Naukowcy z Instytutu Fizyki UJ pracują nad prototypowym wykrywaczem z działem neutronowym, który będzie rozpoznawać potencjalnie niebezpieczne zatopione materiały. Dzięki niemu możliwe będzie określenie składu podejrzanych substancji, znajdujących się pod wodą, w sposób zdalny, zatem i bezpieczny dla nurków oraz naukowców. Zespół prowadzony przez doktora Michała Silarskiego i profesora Pawła Moskala dowiódł, że za pomocą działa neutronowego można określić skład zatopionych substancji i stworzył koncepcję detektora, który eliminuje zakłócenia powstające podczas odczytu w wodzie.


Lukrecja szkodzi po przeszczepie

25 marca 2009, 12:51

Chemicy z Tajwanu twierdzą, że składnik lukrecji gładkiej (Glycyrrhiza glabra), którą stosuje się w różnych pokarmach i ziołowych preparatach, blokuje absorpcję cyklosporyny – leku o działaniu immunosupresyjnym, podawanego pacjentom po przeszczepach.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk